Από το Kappa Newsdesk
Η Ελλάδα και η Κύπρος εμποδίζουν στο Συμβούλιο των Μονίμων Αντιπροσώπων της Ευρωπαϊκής Ένωσης την άρση των κυρώσεων στη Συρία ζητώντας εγγυήσεις ότι οι κυρώσεις θα μπορούν να επανέλθουν άμεσα εάν το συριακό καθεστώς προβεί σε παράνομες ενέργειες.
Η πολωνική προεδρία του Συμβουλίου, σε συμφωνία με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και την Ύπατη Εκπρόσωπο Κάγια Κάλας, προωθεί την άρση μεγάλου μέρους των κυρώσεων που έχουν επιβληθεί στη Συρία από το 2011, ως μια κίνηση καλής θέλησης προς το νέο ισλαμιστικό καθεστώς της Δαμασκού. Πιέσεις ασκεί και η Τουρκία, η οποία έχει άτυπα αναλάβει τον ρόλο του εκπροσώπου του νέου συριακού καθεστώτος στις Βρυξέλλες. Σύμφωνα με την προεδρία του Συμβουλίου και την Κομισιόν, η άρση των κυρώσεων είναι απαραίτητη για να εκκινήσει η άμεση παρουσία της ΕΕ στη Συρία, μέσω ανθρωπιστικής και οικονομικής βοήθειας.
Ο Έλληνας Υπουργός Εξωτερικών επισκέφθηκε τη Συρία την Κυριακή 9 Φεβρουαρίου και συναντήθηκε με τον προσωρινό Πρόεδρο Άχμεντ αλ Σαράα. Σε δηλώσεις του μετά τη συνάντηση ο Γιώργος Γεραπετρίτης δήλωσε μεταξύ άλλων πως συζήτησε με τον πρώην ισλαμιστή αντάρτη “για τους νέους θεσμούς της Συρίας”, οι οποίοι θα πρέπει να είναι “απολύτως συμβατοί με το Διεθνές Δίκαιο και ιδιαιτέρως, με το Δίκαιο της Θάλασσας”.
Οι επιδιώξεις της Τουρκίας για παράνομη ΑΟΖ
Σύμφωνα με δηλώσεις τον Δεκέμβριο Τούρκων κυβερνητικών αξιωματούχων, μεταξύ των οποίων ο Υπουργός Μεταφορών Αμπντουλκαντίρ Ουράλογλου και ο Πρόεδρος της Επιτροπής Εθνικής Άμυνας της τουρκικής Εθνοσυνέλευσης και πρώην Υπουργός Άμυνας Χουλουσί Ακάρ, η Τουρκία επιδιώκει τη σύναψη συμφωνίας με την προσωρινή κυβέρνησης της Συρίας για την οριοθέτηση Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης, στα πρότυπα της παράνομης συμφωνίας που συνήψε η Άγκυρα με την προσωρινή κυβέρνηση της Λιβύης το 2019. Σύμφωνα με δηλώσεις του εμπνευστή του σχεδίου “Γαλάζια Πατρίδα” απόστρατου ναυάρχου Τζιχάτ Γιαϊτζί, η Τουρκία μπορεί να υπογράψει με τη Συρία “μια συμφωνία καθορισμού Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης, όπως είχαμε κάνει με τη Λιβύη. Αυτή η συμφωνία θα δώσει κατά 12% περισσότερο χώρο στη Συρία σε σχέση με την πρόταση της Ελληνοκυπριακής Διοίκησης της Νότιας Κύπρου. Αυτό δηλαδή θα δώσει περισσότερη ΑΟΖ στη Συρία. Αυτή η συμφωνία θα δώσει ένα κέρδος στην Τουρκία έκτασης 4.000 χλμ² και θα χαλάσει το σχέδιο των Ελληνοκυπρίων”.
Η Ελλάδα και η Κύπρος αντέδρασαν άμεσα στις εξαγγελθείσες επιδιώξεις της τουρκικής Κυβέρνησης και έθεσαν το ζήτημα στο ανώτερο ευρωπαϊκό επίπεδο. Ο Πρόεδρος της Κύπρου Νίκος Χριστοδουλίδης και ο Πρωθυπουργός της Ελλάδας Κυριάκος Μητσοτάκης ενημέρωσαν τους ομολόγους στην Ευρωπαϊκή Ένωση κατά τη διάρκεια του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου στις 19 Δεκεμβρίου. Ο Έλληνας Πρωθυπουργός δήλωσε τότε: “Προφανώς και εγώ και ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης ενημερώσαμε τους ομολόγους μας γι’ αυτές τις συζητήσεις που βλέπουν το φως της δημοσιότητας, ότι θα μπορούσε να καθοριστεί κάποιου είδους Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη μεταξύ Τουρκίας και Συρίας, η οποία να παραγνωρίζει τα αναμφισβήτητα κυριαρχικά δικαιώματα της Κύπρου”.
Εγγυήσεις για επαναφορά των κυρώσεων εάν η Συρία προβεί σε παράνομες ενέργειες
Οι δηλώσεις της τουρκικής κυβέρνησης έθεσαν σε εγρήγορση την ελληνική διπλωματία, με στόχο να γίνει σαφές, κυρίως στο νέο καθεστώς της Συρίας, πως τυχόν σύναψη παράνομων συμφωνιών που θα πλήττουν τα κυριαρχικά δικαιώματα της Κύπρου θα προκαλέσουν την επαναφορά ευρωπαϊκών κυρώσεων εις βάρος της Δαμασκού. Σύμφωνα με πληροφορίες του Kappa News, τη θέση αυτή της Ελλάδας και της Κύπρου διεμήνυσε ο Έλληνας Υπουργός Εξωτερικών στον προσωρινό Πρόεδρο της Συρίας κατά τη διάρκεια της συνάντησής του την κυριακή στη Δαμασκό.
Σύμφωνα με Έλληνα διπλωμάτη, “εάν δεν αλλάξει το [προς έγκριση] κείμενο [στο Συμβούλιο Μονίμων Αντιπροσώπων] δεν μπορούμε να προχωρήσουμε”. Σύμφωνα με Κύπριο διπλωμάτη που μίλησε στο Politico, “το κείμενο βρίσκεται υπό συζήτηση στην αρμόδια ομάδα εργασίας και ελπίζουμε ότι σύντομα θα μπορέσουμε να προχωρήσουμε στο επόμενο βήμα της διαδικασίας”.
